Pałac Kamieniec Ząbkowicki – część 1

Część 1, w której przybliżam postać Marianny Orańskiej i krótką historię budowy pałacu

 

Pałac Kamieniec Ząbkowicki zwiedziłam dzięki uprzejmości Stowarzyszenia Kultury Fizycznej Byczeń, za co serdecznie dziękuję. Niesamowitym zaszczytem i przeżyciem było odwiedzenie tej budowli zapierającej dech w piersiach. Ponieważ pałac i postać Marianny zainspirowały mnie tak bardzo, oraz taka mnogość historii, ciekawostek technicznych, dramatów ludzkich zebrała się w okół pałacu, że postanowiłam swoją wyprawę, przemyślenia i zbiór informacji spisać w odcinkach/częściach. Gdybym miała napisać w jednym wpisie, zasnęlibyście w połowie 🙂 Zapraszam więc do pierwszej części, w której przybliżę postać Marianny Orańskiej oraz historię budowy pałacu.

Pałac Kamieniec Ząbkowicki 9 Pałac Kamieniec Ząbkowicki   część 1

 

Którędy turyści wchodzą do pałacu?

 

Piękne te słowa należą do jednej z barwniejszych żeńskich postaci na Dolnym Śląsku. I nie mowa tu o Księżniczce Daisy z Książa, a o Mariannie Orańskiej. Postaci barwnej, która dużo zrobiła dla regionu i samego Kamieńca i która była piętnowana za to, że sprzeciwiła się normom społecznym i odeszła od swojego męża. Dziś odczuwam, że nie jest to wszędzie akceptowane, co dopiero 200 lat temu? Dobra kamienieckie były wianem Marianny, odziedziczyła je po matce. Natomiast za ów „występek” zostały jej odebrane, oficjalnie przekazała je później swojemu synowi. Dlatego dziś, by upamiętnić tę niezwykłą postać do pałacu wchodzimy tak jak ona, odwiedzając swoich synów. Przez okno.

 

Nie przyszłam na świat, by żyć dzięki ludziom, ale by ludzie żyli dzięki mnie

 

Otóż rozwód małżonków przebiegał w atmosferze skandalu, Marianna prawdopodobnie uczuciami obdarzyła własnego kasztelana.  Oceniona została przez to negatywnie, mimo że było tak naprawdę ofiarą, gdyż jej mąż, Albrecht Hohenzollern nie dość, że dopuszczał się wielu zdrad, posiadał dość surowy i porywczy charakter zupełnie nie pasujący do łagodnego charakteru Marianny. Przez to nałożono na nią karę infamii, czyli pozbawienie sądowe praw obywatelskich, czci i dobrego imienia. Co z perspektywy czasu jest oburzające, ponieważ posiadamy wiedzę o tym, że Marianna prowadziła szeroko zakrojoną działalność społeczną w regionie, o czym także świadczą jej słowa, które nieprzypadkowo znalazły się na początku mojego wpisu. Poza tym, że odebrano jej dzieci, konsekwencją infamii Marianna na terenie Prus mogła przebywać jedynie dobę, a każdorazowy wjazd na do Pruss i wyjazd zeń musiała meldować na posterunku. I właśnie przejawem hańby Marianny był także nakaz wchodzenia po pałacu przez okno, gdy odwiedzała synów.

Pałac Kamieniec Ząbkowicki 10 Pałac Kamieniec Ząbkowicki   część 1

 

Wpływ rozwodu na budowę pałacu

 

W 1838 roku Marianna pierwszy raz odwiedza Kamieniec Ząbkowicki i zakochuje się w terenach od pierwszego wejrzenia. Tu wraz z małżonkiem postanawiają wybudować letnią rezydencję – pałac Kamieniec Ząbkowicki. Do wykonania projektu zatrudniają słynnego wówczas architekta Karla Friedricha Schinkel’a, wybitnego przedstawiciela klasycyzmu, twórcy Schinkel wykonuje pierwszy projekt bez znajomości topografii Kamieńca, dopiero po odwiedzeniu tego pięknego miejsca powstaje ostateczna wizja pałacu. W następnym roku rozpoczynają się już prace budowlane, którymi kieruje Ferdynand Martius, współautor projektu. Gdy klikniecie w link przy nazwisku tego architekta, dowiecie się między innymi, że dzięki pomocy finansowej Marianny, Martius mógł pogłębiać wiedzę idąc na dalsze studia, oraz że  otrzymał tytuł nadwornego dyrektora budowniczego. Poczytajcie, w artykule znajduje się wiele ciekawych faktów.

Pałac Kamieniec Ząbkowicki 8 Pałac Kamieniec Ząbkowicki   część 1
Taki widok z wieży pałacu

W 1848 roku budowa pałacu zostaje wstrzymana ze względu na opisany wcześniej skandal obyczajowy. Wówczas część pałacu jest oczywiście gotowa, ale nie zupełnie. Dopiero w 1853 roku Marianna pojawia się (już w hańbie) we włościach, zarządza wznowienie prac budowlanych i przekazuje prawa do pałacu najstarszemu synowi Fryderykowi Wilhelmowi Albrechtowi. Uważam to za dość trudną dla niej decyzję, ale decyzję mądrą, rozważną. Widać jak bardzo zależało jej na dzieciach, które mogła widywać rzadko i krótko. Aby być blisko synów, oraz nadzorować prace zakupiła posiadłość w czeskiej Bilej Vodzie oddalonej od pałacu jedynie 12 km, gdzie osiadła aż do śmierci.

Pałac Kamieniec Ząbkowicki 7 Pałac Kamieniec Ząbkowicki   część 1

Ostatnie piętro zostaje ukończone w 1857 roku, wówczas do pałacu wprowadzają się mieszkańcy. W tym czasie zostaje wydane przyjęcie na którym Marianna honoruje Martiusa.

Pałac Kamieniec Ząbkowicki 4 Pałac Kamieniec Ząbkowicki   część 1

Ostatecznie prace budowlane kończą się po 33 latach, z pięcioletnią przerwą, w maju 1872 roku. Prace kosztowały równowartość trzech ton złota. Kwota na owe czasy niebywała.
8. maja tegoż roku zostaje odsłonięty pomnik Nike, bogini zwycięstwa, na wzgórzu za grotą, co właśnie miało symbolizować oficjalny koniec budowy zamku, wraz z całym zapleczem technicznym i rozległym parkiem.

Pałac Kamieniec Ząbkowicki 1 Pałac Kamieniec Ząbkowicki   część 1

Zapraszam niebawem na kolejną część 🙂 Ciąg dalszy nastąpi.

3 thoughts on “Pałac Kamieniec Ząbkowicki – część 1

  1. Bardzo ciekawy wpis, dziękuję! Miałam przyjemność być w tym miejscu, ale niestety nie było możliwości zwiedzania w środku. Mam nadzieję, że prace remontowe niedługo się skończą i będzie można podziwiać ten obiekt w całej okazałości.

  2. Byłam. Jestem oczarowana.Udało się zwiedzić z przewodnikiem wnętrza. Jeszcze dużo pracy pozostało, ale mam nadzieję, że gdy będę następnym razem zobaczę również salę balową. Wielkie dzięki autorce za bloga. Bardzo ciekawy. Pozdrawiam

Dodaj komentarz